{"id":1400,"date":"2026-05-25T13:14:00","date_gmt":"2026-05-25T13:14:00","guid":{"rendered":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/?p=1400"},"modified":"2026-09-14T13:17:23","modified_gmt":"2026-09-14T13:17:23","slug":"dziedzictwo-militarne-i-krajobraz-kulturowy-wyniki-warsztatow-eksperckich-w-kostrzynie-nad-odra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/veranstaltung\/militaerisches-erbe-und-kulturlandschaft-ergebnisse-des-fachworkshops-in-kostrzyn-nad-odra\/","title":{"rendered":"Dziedzictwo militarne i krajobraz kulturowy: Wyniki warsztat\u00f3w eksperckich w Kostrzynie nad Odr\u0105"},"content":{"rendered":"<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/projekty\/kulturowe-slady-ziemi-lebus\/\" data-type=\"post\" data-id=\"917\">Projekt \u201eKulturland Spuren Lebus\u201c<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\">Jestem <strong>20 maja 2026<\/strong> niemieccy i polscy specjali\u015bci, przedstawiciele samorz\u0105d\u00f3w oraz eksperci spotkali si\u0119 w Muzeum Twierdzy w <strong>Twierdza Kostrzyn<\/strong> (Kostrzyn nad Odr\u0105) razem. Niemiecko-polski warsztat ekspert\u00f3w po\u015bwi\u0119cony by\u0142 tematowi <strong>\u201eKszta\u0142towanie krajobrazu kulturowego do cel\u00f3w wojskowych\u201c<\/strong> lub te\u017c <strong>Wp\u0142yw wojska na rozw\u00f3j krajobrazu kulturowego<\/strong>. Wydarzenie odby\u0142o si\u0119 w ramach projektu unijnego <strong>\u201eKulturland Spuren Lebus \/ Kulturowe \u015alady Ziemi Lubuskiej\u201c<\/strong> (Interreg VI A Brandenburg\u2013Polska 2021\u20132027) odbywa si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading eplus-wrapper\"><a><\/a>Cele: Waloryzacja dziedzictwa twierdzy dla turystyki transgranicznej<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\">G\u0142\u00f3wnym celem warsztatu by\u0142o przeanalizowanie historycznego wp\u0142ywu wojska na powstanie i transformacj\u0119 wsp\u00f3lnego krajobrazu kulturowego na konkretnym przyk\u0142adzie twierdzy w Kostrzynie. Jednocze\u015bnie konferencja naukowa s\u0142u\u017cy\u0142a temu, aby strategie dla <strong>Zmiana przeznaczenia i zr\u00f3wnowa\u017cone wykorzystanie dawnych obiekt\u00f3w fortyfikacyjnych<\/strong> na rzecz rozwoju transgranicznej, inkluzywnej turystyki przyrodniczej i edukacyjnej oraz pog\u0142\u0119bienia fachowej wymiany mi\u0119dzy Brandenburgi\u0105 a wojew\u00f3dztwem lubuskim.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading eplus-wrapper\"><a><\/a>Artyku\u0142y ekspert\u00f3w i perspektywy<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\">Wyk\u0142ady w odrestaurowanych kazamatach Bastionu Filip rzuci\u0142y \u015bwiat\u0142o na dziedzictwo forteczne z perspektywy europejskiej, regionalnej i architektonicznej:<\/p>\n\n\n<ul class=\"wp-block-list eplus-wrapper eplus-styles-uid-615622\">\n<li class=\"eplus-wrapper\"><strong>Europejskie ramy i kontekst projektu:<\/strong> Po powitaniu przez miasto Kostrzyn nad Odr\u0105 oraz dyrektor muzeum Juliann\u0119 S\u00f3jkowsk\u0105-Soch\u0119, Dirk R\u00f6der (gmina S\u0142o\u0144sk) przedstawi\u0142 zarys ca\u0142ego projektu. Ponadto zaprezentowa\u0142 prac\u0119 sieci <strong><a href=\"https:\/\/www.forte-cultura.com\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">FORTE CULTURA e.V.<\/a><\/strong> kt\u00f3ra opiekuje si\u0119 Europejskim Szlakiem Zabytk\u00f3w Fortecznych, licz\u0105cym obecnie 81 stacji w 17 krajach, i przedstawi\u0142 koncepcje przekszta\u0142cenia zabytk\u00f3w militarnych w miejsca turystyczne i edukacyjne. <\/li>\n\n\n\n<li class=\"eplus-wrapper\"><strong>Wp\u0142yw wojskowo\u015bci na rozw\u00f3j krajobrazu kulturowego na przyk\u0142adzie twierdzy Kostrzyn<\/strong>Dirk R\u00f6der nakre\u015bli\u0142, jakie wp\u0142ywy wojsko mog\u0142o wywrze\u0107 na rozw\u00f3j krajobrazu kulturowego \u2013 w szczeg\u00f3lno\u015bci w dziedzinach <strong>budownictwo obronne<\/strong> (Surowce do budowy, utrzymania i rozbudowy twierdzy Kostrzyn, w tym wyposa\u017cenie wojskowe), <strong>Jedzenie <\/strong>(Wieloletnie zaopatrzenie wojsk i personelu s\u0142u\u017cbowego) oraz <strong>Wyposa\u017cenie<\/strong> (Wyposa\u017cenie wojskowe dla stacjonuj\u0105cych oddzia\u0142\u00f3w oraz jako rezerwa operacyjna). Postawi\u0142 pytania: Jakie zaplecze rekrutacyjne i zaopatrzeniowe mia\u0142a twierdza Kostrzyn przez wiele wiek\u00f3w? Jakie zasoby wykorzystywano z bezpo\u015bredniego otoczenia, a jakie sprowadzano z innych region\u00f3w? Jakie \u201e\u015blady\u201c s\u0105 z tego widoczne do dzi\u015b i mog\u0105 zosta\u0107 ucyfrowione \/ udost\u0119pnione w formie do\u015bwiadczenia?<\/li>\n\n\n\n<li class=\"eplus-wrapper\"><strong>Historia twierdzy Kostrzyn:<\/strong> Julianna S\u00f3jkowska-Socha prze\u015bledzi\u0142a rozw\u00f3j twierdzy od XV do XX wieku. Wyr\u00f3\u017cni\u0142a wa\u017cne etapy \u2013 w tym budow\u0119 nowoczesnych fortyfikacji bastionowych wzorowanych na modelu w\u0142oskim pod kierunkiem in\u017cyniera Francesco Chiaramelli od 1559 roku oraz strategiczn\u0105 rol\u0119 twierdzy podczas II wojny \u015bwiatowej. <\/li>\n\n\n\n<li class=\"eplus-wrapper\"><strong>Rewitalizacja komunalna:<\/strong> Agnieszka \u017burawska-Tata\u0142a z urz\u0119du miejskiego w Kostrzynie nad Odr\u0105 przedstawi\u0142a konkretne projekty zagospodarowania i rewitalizacji miasta. Wskaza\u0142a, jak historyczne bastiony s\u0105 adaptowane do cel\u00f3w kulturalnych i w\u0142\u0105czane jako element buduj\u0105cy to\u017csamo\u015b\u0107 w lokaln\u0105 strategi\u0119 rozwoju.<\/li>\n\n\n\n<li class=\"eplus-wrapper\"><strong>Budowa twierdz, strefy rayonowe i zarz\u0105dzanie zasobami:<\/strong> Ekspert ds. fortyfikacji Marcin Wichrowski wyja\u015bni\u0142 ewolucj\u0119 konstrukcyjn\u0105 od pierwszych umocnie\u0144 ziemno-drewnianych poprzez francuskie modernizacje w XVII i XVIII wieku (np. dzie\u0142o rogowe, raweliny, kontrstra\u017c) a\u017c po uwarunkowania przestrzenne. Wok\u00f3\u0142 twierdzy znajdowa\u0142y si\u0119 tzw. <strong>Strefy s\u0142u\u017cebno\u015bci (obszary s\u0142u\u017cebno\u015bci)<\/strong> ustanowionych, kt\u00f3rych u\u017cytkowanie i zabudowa podlega\u0142y \u015bcis\u0142ym przepisom wojskowym.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading eplus-wrapper\"><a><\/a>Cz\u0119\u015b\u0107 praktyczna i wynik og\u00f3lny<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\">Na zako\u0144czenie wydarzenia uczestnicy zwiedzili podczas wsp\u00f3lnego spaceru zachowane struktury the fortu, bastiony i kazamaty twierdzy Kostrzyn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"eplus-wrapper wp-block-paragraph\">Warsztat po\u0142\u0105czy\u0142 wiedz\u0119 teoretyczn\u0105 z zakresu architektury militarnej i planowania przestrzennego z praktycznymi koncepcjami ochrony zabytk\u00f3w i rozwoju regionalnego. Wypracowana wiedza wp\u0142ynie bezpo\u015brednio na kszta\u0142t transgranicznego szlaku edukacyjno-turystycznego <em>\u201e\u015alady kulturowe Ziemi Lubuskiej\u201c<\/em> jedna, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy historyczne miejsca po obu stronach Odry i Warty.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-ultimate-post-gallery ultp-block-08fd88 ultpMenuCss\" data-bid=\"08fd88\" data-lightbox=\"false\" data-caption=\"false\" data-indicators=\"true\"><div class=\"ultp-gallery-wrapper\"><div class=\"ultp-gallery-lightbox__control\"><div class=\"ultp-gallery-lightbox__full-screen\"><svg\n    viewbox=\"0 0 24 24\"\n    fill=\"none\"\n    xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"\n>\n    <path\n        d=\"M2 8.5V5C2 3.34315 3.34315 2 5 2H8.5C9.05228 2 9.5 2.44772 9.5 3C9.5 3.55228 9.05228 4 8.5 4H5C4.44772 4 4 4.44772 4 5V8.5C4 9.05228 3.55228 9.5 3 9.5C2.44772 9.5 2 9.05228 2 8.5Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M2 19V15.5C2 14.9477 2.44772 14.5 3 14.5C3.55228 14.5 4 14.9477 4 15.5V19C4 19.5523 4.44772 20 5 20H8.5C9.05228 20 9.5 20.4477 9.5 21C9.5 21.5523 9.05228 22 8.5 22H5C3.34315 22 2 20.6569 2 19Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M20 8V5C20 4.44772 19.5523 4 19 4H15.5C14.9477 4 14.5 3.55228 14.5 3C14.5 2.44772 14.9477 2 15.5 2H19C20.6569 2 22 3.34315 22 5V8C22 8.55228 21.5523 9 21 9C20.4477 9 20 8.55228 20 8Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M20 19V15.5C20 14.9477 20.4477 14.5 21 14.5C21.5523 14.5 22 14.9477 22 15.5V19C22 20.6569 20.6569 22 19 22H15.5C14.9477 22 14.5 21.5523 14.5 21C14.5 20.4477 14.9477 20 15.5 20H19C19.5523 20 20 19.5523 20 19Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n<\/svg>\n\t<\/div><div class=\"ultp-gallery-lightbox__zoom-in\"><svg\n    viewbox=\"0 0 24 24\"\n    fill=\"none\"\n    xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"\n>\n    <path\n        d=\"M11 19C15.4183 19 19 15.4183 19 11C19 6.58172 15.4183 3 11 3C6.58172 3 3 6.58172 3 11C3 15.4183 6.58172 19 11 19Z\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n        strokelinejoin=\"round\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M21.0004 21L16.6504 16.65\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n        strokelinejoin=\"round\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M10.995 8V14M8 11.005L14 11.005\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n    \/>\n<\/svg><\/div><div class=\"ultp-gallery-lightbox__zoom-out\"><svg\n    viewbox=\"0 0 24 24\"\n    fill=\"none\"\n    xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"\n>\n    <path\n        d=\"M11 19C15.4183 19 19 15.4183 19 11C19 6.58172 15.4183 3 11 3C6.58172 3 3 6.58172 3 11C3 15.4183 6.58172 19 11 19Z\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n        strokelinejoin=\"round\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M21.0004 21L16.6504 16.65\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n        strokelinejoin=\"round\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M8 11.005L14 11.005\"\n        stroke=\"currentColor\"\n        strokewidth=\"1.5\"\n        strokelinecap=\"round\"\n    \/>\n<\/svg><\/div><div class=\"ultp-gallery-lightbox__close\"><svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" fill=\"none\" viewbox=\"0 0 24 24\">\n  <path stroke=\"currentColor\" stroke-linecap=\"round\" stroke-width=\"1.5\" d=\"m6 6 6 6m0 0 6 6m-6-6 6-6m-6 6-6 6\"\/>\n<\/svg>\n<\/div><div class=\"ultp-gallery-lightbox__indicator-control\"><svg\n    viewbox=\"0 0 24 24\"\n    fill=\"none\"\n    xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"\n>\n    <path\n        d=\"M16.75 7C16.75 8.10457 15.8546 9 14.75 9C13.6454 9 12.75 8.10457 12.75 7C12.75 5.89543 13.6454 5 14.75 5C15.8546 5 16.75 5.89543 16.75 7Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M6.5 18.5C6.5 18.3619 6.38807 18.25 6.25 18.25H4C3.86193 18.25 3.75 18.3619 3.75 18.5V20C3.75 20.1381 3.86193 20.25 4 20.25H6.25C6.38807 20.25 6.5 20.1381 6.5 20V18.5ZM8 20C8 20.9665 7.2165 21.75 6.25 21.75H4C3.0335 21.75 2.25 20.9665 2.25 20V18.5C2.25 17.5335 3.0335 16.75 4 16.75H6.25C7.2165 16.75 8 17.5335 8 18.5V20Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M13.5 18.5C13.5 18.3619 13.3881 18.25 13.25 18.25H11C10.8619 18.25 10.75 18.3619 10.75 18.5V20C10.75 20.1381 10.8619 20.25 11 20.25H13.25C13.3881 20.25 13.5 20.1381 13.5 20V18.5ZM15 20C15 20.9665 14.2165 21.75 13.25 21.75H11C10.0335 21.75 9.25 20.9665 9.25 20V18.5C9.25 17.5335 10.0335 16.75 11 16.75H13.25C14.2165 16.75 15 17.5335 15 18.5V20Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        d=\"M20.25 18.5C20.25 18.3619 20.1381 18.25 20 18.25H18C17.8619 18.25 17.75 18.3619 17.75 18.5V20C17.75 20.1381 17.8619 20.25 18 20.25H20C20.1381 20.25 20.25 20.1381 20.25 20V18.5ZM21.75 20C21.75 20.9665 20.9665 21.75 20 21.75H18C17.0335 21.75 16.25 20.9665 16.25 20V18.5C16.25 17.5335 17.0335 16.75 18 16.75H20C20.9665 16.75 21.75 17.5335 21.75 18.5V20Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n    <path\n        fillrule=\"evenodd\"\n        cliprule=\"evenodd\"\n        d=\"M19 15.75C20.5188 15.75 21.75 14.5188 21.75 13V5C21.75 3.4812 20.5188 2.25 19 2.25H5C3.4812 2.25 2.25 3.4812 2.25 5V13C2.25 14.5188 3.4812 15.75 5 15.75H19ZM3.75 11.8613V5C3.75 4.30957 4.30963 3.75 5 3.75H19C19.6904 3.75 20.25 4.30957 20.25 5V10.8613L19.9442 10.5557C18.8703 9.48169 17.1295 9.48169 16.0555 10.5557L15.3837 11.2266C14.8956 11.7146 14.1042 11.7146 13.6161 11.2266L10.9442 8.55566C9.8703 7.48169 8.12946 7.48169 7.05554 8.55566L3.75 11.8613Z\"\n        fill=\"currentColor\"\n    \/>\n<\/svg>\n\t<\/div><\/div><div class=\"ultp-gallery-container ultp-gallery-grid\"><div id=\"img-0\" data-id=\"1408\" data-index=\"0\" class=\"ultp-gallery-item\" data-caption=\"\" style=\"position:relative\"><div class=\"ultp-gallery-media ultp-action-onHover\"><div class=\"ultp-gallery-media__img-container\"><div class=\"ultp-image-block ultp-block-image- ultp-gallery-\"><img decoding=\"async\" loading=\"\" src=\"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/20260520_094331w.jpg\" alt=\"\"\/><\/div><\/div><div class=\"ultp-gallery-action-container ultp-action-top\"><div class=\"ultp-gallery-action\"><\/div><\/div><\/div><\/div><div id=\"img-1\" data-id=\"1407\" data-index=\"1\" class=\"ultp-gallery-item\" data-caption=\"\" style=\"position:relative\"><div class=\"ultp-gallery-media ultp-action-onHover\"><div class=\"ultp-gallery-media__img-container\"><div class=\"ultp-image-block ultp-block-image- ultp-gallery-\"><img decoding=\"async\" loading=\"\" src=\"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/20260520_094438w.jpg\" alt=\"\"\/><\/div><\/div><div class=\"ultp-gallery-action-container ultp-action-top\"><div class=\"ultp-gallery-action\"><\/div><\/div><\/div><\/div><div id=\"img-2\" data-id=\"1406\" data-index=\"2\" class=\"ultp-gallery-item\" data-caption=\"\" style=\"position:relative\"><div class=\"ultp-gallery-media ultp-action-onHover\"><div class=\"ultp-gallery-media__img-container\"><div class=\"ultp-image-block ultp-block-image- ultp-gallery-\"><img decoding=\"async\" loading=\"\" src=\"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/20260520_134645w.jpg\" alt=\"\"\/><\/div><\/div><div class=\"ultp-gallery-action-container ultp-action-top\"><div class=\"ultp-gallery-action\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"ultp-gallery-loadMore\">Wi\u0119cej<\/div><\/div><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Warsztaty specjalistyczne w Kostrzyniu nad Odr\u0105: niemieccy i polscy eksperci dyskutowali o dziedzictwie militarnym twierdzy Kostrzyn (Festung K\u00fcstrin), jego znaczeniu dla krajobrazu kulturowego oraz nowych szansach dla transgranicznej turystyki kulturowej, przyrodniczej i edukacyjnej w ramach projektu UE \u201eKulturowy krajobraz \u2013 \u015blady Ziemi Lubuskiej\u201c.<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":1405,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"editor_plus_copied_stylings":"{}","_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"categories":[18,12],"tags":[15,24],"class_list":["post-1400","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-allgemein","category-veranstaltung","tag-kostrzyn-nad-odra","tag-kulturland-spuren"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1400","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1400"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1400\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1409,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1400\/revisions\/1409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1405"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1400"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1400"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/erinnerung-verbindet.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1400"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}